Τις τελευταίες μέρες είχα αναλάβει να φτιάξω ένα πρόγραμμα μιας εκπαιδευτικής εκδρομής στις δύο μεγάλες πανεπιστημιουπόλεις της Γαλλίας, τη Λυών και την Γκρενόμπλ. Τώρα που το πρόγραμμα έχει πάρει σάρκα και οστά και θα αρχίσει να τρέχει από αύριο που θα ξεκινήσει η εκδρομή, σκέφτηκα να μοιραστώ μαζί σας τους προβληματισμούς αλλά και τα προβλήματα που αντιμετώπισα, ώστε να τα έχετε και εσείς υπόψη αλλά και να έχετε κάποιες απαντήσεις έτοιμες ή να σας δώσω κάποιες ιδέες.
Μέρος 1ο : Εισιτήρια. Είναι σημαντικό γιατί καθορίζουν τα όρια της εκδρομής και είναι ανελαστικά. Στη περίπτωση μας προτιμήθηκε η λύση της Γενεύης, μια και είναι μιάμιση ώρα απόσταση από τη λύση Παρίσι – Λυών με αεροπλάνο ή αεροπλάνο – τραίνο. Το κόστος θα ήταν μεγαλύτερο και το όφελος σε χρόνο μάλλον αμελητέο αν όχι αρνητικό. Υπήρξε όμως περιορισμός στις επιλογές. SWISSAIR μόνο και μέσα στο μεσημέρι…13.20 απογείωση. Και στην αντίστροφη πορεία χειρότερα… 12.15 από Γενεύη. Σε απλά Ελληνικά η τελευταία μέρα δεν υπάρχει. Ξυπνάμε, τρώμε πρωινό και φεύγουμε “τρέχοντας” για Γενεύη.
Μέρος 2ο : Διαθέσιμος χρόνος.Βοηθάει πολύ μια χρονογραμμή, όπου σε κάθε μέρα επισημαίνονται τα χρονικά ορόσημα που πρέπει να είμαστε κάπου και προβλέπεται και ο απαραίτητος χρόνος μετακίνησης. Αυτά “μαυρίζονται” για να φαίνεται τι περισσεύει.
Μέρος 3ο : Τα “DOS” και τα “DONTS”. Υπάρχουν κάποια πράγματα που επιβάλλονται και κάποια που δεν γίνονται. Αυτά που επιβάλλονται είναι να υπάρχει μια στάση κατά το μεσημέρι με ελεύθερο χρόνο για φαγητό, σε σχετικά περιορισμένο χώρο ( μεγάλες πλατείες, εμπορικοί δρόμοι, κα ) με ποικιλία επιλογών για φαγητό, όπου οι εκπαιδευτικοί θα είναι προσβάσιμοι, ( κοινώς : Παιδιά εμείς εδώ θα φάμε, ότι θέλετε θα είμαστε εδώ ή θα πίνουμε καφέ δίπλα ” ) αλλά θα έχουν και μια σχετική εποπτία στο χώρο. Ο χρόνος να είναι αρκετός 2-2.5 ώρες γιατί σίγουρα θα περπατήσουν και λίγο και δεν θα τους σερβίρουν μόλις κάτσουν. Ο λιγότερος χρόνος σημαίνει “πάρε ένα σάντουιτς στο χέρι” ( ασχετο αν τελικά πολλοί μαθητές το κάνουν). ( Σημαντικό να μιλήσω ότι αναφέρομαι σε παιδιά Β και Γ Λυκείου. Τα μικρότερα δεν το συζητάμε… τα έχεις μαζί σου συνέχεια ). Οι επισκέψεις σε μουσεία, να έχουν σχετικά μικρή διάρκεια, το όριο είναι το δίωρο. Αν το μουσείο είναι μεγάλο ή έχει ξενάγηση μεγαλύτερης διάρκειας φροντίστε να υπάρχει ένα διάλειμμα τουλάχιστον μισής ώρας.
Η επιστροφή στο ξενοδοχείο, καλό είναι να μη γίνεται το μεσημέρι. Να αποφεύγονται τουλάχιστον οι ώρες κοινής ησυχίας στο μεσημέρι. Όπως και να γίνει, θα κάνουμε θόρυβο. ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ για το αντίθετο. Η επιστροφή θα πρέπει να γίνεται κοντά στην ώρα του βραδυνού φαγητού, ώστε μετά από μια μικρή ανάπαυλα να κατεβούμε για φαγητό. Μια συνήθης – για εμάς – πρακτική είναι πρωινό και βραδυνό στο ξενοδοχείο. Αν επιλέξετε φαγητό έξω και για το βράδυ, φροντίστε να είναι κοντά στο ξενοδοχείο, ώστε μετά από μια μικρή ανάπαυλα να μπορούμε να πάμε για φαγητό.
Το πούλμαν, έχει χρονικούς περιορισμούς χρήσης. Μέγιστο οι δώδεκα ώρες. Αν ξεκινήσετε 8.00 το πρωί, τότε 7.30 το βράδυ ο οδηγός σας έχει αφήσει γιατί στις 8.00 το βράδυ, που κλείνει το δωδεκάωρο, το αυτοκίνητό του πρέπει να έχει παρκάρει και να είναι σβηστό. (Ο ταχογράφος γράφει ).Οπότε καταλαβαίνετε ότι αν επιλεξετε εστιατόρια μακριά,θα πρέπει να δείτε τον τρόπο που θα πάτε για φαγητό.
Η μετακίνηση στο ξενοδοχείο… Τα παιδιά πολλές φορές πετάγονται από το ένα δωμάτιο στο άλλο… όπως είναι… ( νομίζοντας ότι είναι στο σπίτι τους και απλά “αλλάζουν δωμάτιο” ) Πρέπει να γίνει σαφές ότι οι διάδρομοι το ξενοδοχείου είναι “η πλατεία του χωριού” και μπορούν να συναντήσουν οποιονδήποτε άρα πρέπει να είναι σωστά ντυμένοι.
Το κόστος των τηλεφώνων. Φροντίστε να έχετε ενεργοποιήσει το πρόγραμμα που σας ικανοποιεί από τον πάροχο σας στη κινητή τηλεφωνία, για να επικοινωνείτε με όποιον χρειάζεστε. Αλλά μη ξεχνάτε ότι ακόμα και εσείς να έχετε κάνει τις απαραίτητες προετοιμασίες, το άτομο που καλείτε πιθανόν να μην έχει κάνει τα αντίστοιχα. Οπότε προσεκτικά και με φειδώ, για να μη σας εκπλήξει ο επόμενος λογαριασμός.
Οι μετακινήσεις στο δρόμο… των μαθητών και όχι μόνο. Γενική αρχή να μη κυκλοφορεί κανένας μόνος του και εννοείται να αποφεύγει “συμβουλές” που του φαίνονται ύποπτες… ( απομονωμένοι δρόμοι, σκοτάδια κα ) . Επίσης αν πάει κανείς από τους μαθητές για ψώνια, να το λέει στη παρέα του και που περίπου θα βρίσκεται. Τέλος τα κινητά πρέπει να είναι ενεργοποιημένα και φορτισμένα και με μονάδες. Τέλος στις ώρες παραμονής στο ξενοδοχείο, δεν βγαίνουν “για να πάνε στο περίπτερο να πάρουν κάτι” αν δεν το ξέρουμε εμείς.
Επίσης τα βράδια στο ξενοδοχείο, πρέπει να γίνει σαφές ότι κάποιοι από τους ενοίκους, δουλεύουν και πρέπει να ξεκουραστούν οπότε πρέπει να φροντίζουν για την ησυχία.
Αυτά δεν γίνονται συνήθως μόνα τους οπότε πρέπει να έχουμε το νού μας.
Μέρος 4ο : Επισκέψεις σε μουσεία και πανεπιστήμια : Ελέχουμε τα ωράρια, τα εισιτήρια ( κόστος ) αν έχουμε γκρουπ τιμές ή σχολικές τιμές. ( Φροντίζουμε να έχουμε ονομαστικούς καταλόγους στα αγγλικά – για εξωτερικό – η στα Ελληνικά, υπογραμμένους από τον διευθυντή του σχολείου που να αναφέρει ότι είμαστε σχολική εκδρομή.Μπορεί να υπάρξει μεγάλη εξοικονόμηση από τέτοιες βεβαιώσεις. Αν χρειάζεται ραντεβού, όπως στη περίπτωσή μας που θα επισκεφτούμε πανεπιστήμια, πρέπει να υπάρχουν οπωσδήποτε e-mail επιβεβαίωσης ( γραπτό ) και σίγουρα να έχουν σημειωθεί τηλέφωνα, ημερομηνίες, ώρες….και ΟΠΩΣΔΗΠΟΤΕ το όνομα του ανθρώπου με τον οποίο έγιναν οι επαφές.
Στη περίπτωση τη δική μας, το πρόγραμμα της επίσκεψης στα πανεπιστήμια έχει καθοριστεί και σχεδιαστεί από τα πανεπιστήμια, όμως παρατηρήσαμε ότι ένα από τα μουσεία που θέλουμε να επισκεφτούμε ( LUMIERE ) είναι 800 μ από το πανεπιστήμιο ( LYON 3) και έτσι ενώ αρχικά είχαμε άλλο σχεδιασμό, το βάλαμε αμέσως μετά ( 4.00 τελειώνουμε από το πανεπιστήμιο και το μουσείο κλείνει στις 7.00 οπότε προλαβαίνουμε μια χαρά ), εξοικονομώντας χρόνο από τη τελευταία ημέρα.
Επίσης ψάχνουμε στους χάρτες να δούμε που είναι τα σχετικά σημεία αναφοράς να μην έχουμε “μπρος – πίσω” στις επισκέψεις και χάνουμε χρόνο. Έτσι για παράδειγμα τη τελευταία μέρα ξεκινώντας από τον καθεδρικό του Αγίου Ιωάννη, περνάμε από το μουσειο μαριονέτας, και μετά από ένα μικρό διάλειμμα φτάνουμε στο μουσειο Καλών Τεχνών έχοντας διανύσει περίπου ένα χιλιόμετρο σε ένα τετράωρο ( !!! ταχύτητα σαλιγκαριού). Δύο ώρες στο Μουσείο και μετά 2 ώρες για φαγητό εκεί όπου όπως ειδα από το χάρτη γύρω γύρω, σε απόσταση ενός οικοδομικού τετραγώνου υπάρχουν 17 εστιατόρια.
Με την ίδια λογική οργανώνεται και ο υπόλοιπος χρόνος.
Μέρος 5ο : Πρακτορείο. Σε όλη τη μέχρι τώρα παρουσίαση δεν μίλησα καθόλου για το πρακτορείο. Σημαντικό είναι να είναι επαγγελματίες. Δηλαδή στην ώρα του στα ραντεβού και στις υποχρεώσεις του, τυπικοί στις πληρωμές τους. ( Όχι να μην έχουν πχ πληρώσει το ξενοδοχείο και να μας έχουν “όμηρους” μέχρι να αποπληρωθεί το ξενοδοχείο… – Μου έτυχε όταν πήγα προσκεκλημένος σε ένα συνέδριο στη… όπου το πανεπιστήμιο δεν είχε πληρώσει το συνεργαζόμενο ξενοδοχείο και είχαμε θέμα… Για σκεφτείτε κάτι τέτοιο με σαράντα παιδιά και ένα αεροπλάνο να περιμένει!!!! )
Ο ξεναγός, τον οποίο καλό θα είναι να έχεις δει από πριν και να έχεις συζητησει μαζί του, πρέπει να είναι γνώστης, να εμπνέει εμπιστοσύνη και να μπορεί να κατευθύνει σωστά. Είναι σημαντικό, γιατί είναι ο σύνδεσμός σου στη ξένη χώρα και ό,τι συμβεί θα πρέπει να μπορεί να σε βοηθήσει.
Μερος 6ο : Η ομάδα των συνοδών: Ότι και να πούμε είναι λίγο. Όταν είσαι αρχηγός, όπως συνήθως είμαι μετά από 25 χρόνια καθηγητής, είναι σημαντικό να έχεις μαζί σου ανθρώπους που θα μπορείς να συνεννοηθείς, να αναλαμβάνουν τις ευθύνες που τους έχουν ανατεθεί. Να μη κάνουν του κεφαλιού τους και να χωρίζονται οι μαθητές σε ομάδες. Είναι μεγάλη υπόθεση και είναι ίσως το σημαντικότερο μετά το σωστό πρακτορείο.
Θα μπορούσα να γράφω ώρες… Όπως επίσης θα μπορούσα να εξιστορώ δεκάδες περιστατικά που έχουν γίνει σε εκδρομές, από μαθητές, καθηγητές, ξενοδόχους, ξεναγούς και όδηγούς. Όλοι έχουν παίξει… Αλλά μάλλον θα το κρατήσω για τα απομνημονεύματα μου όταν βγώ στη σύνταξη.
Αν παρόλα αυτά θέλετε παραπάνω πληροφορίες ξέρετε που θα με βρείτε. Ένα mail και θα σας απαντήσω. Αποφύγετε το φατσοβιβλίο… Έγραψα την προηγούμενη εβδομάδα για αυτό. Τσαντίστηκα – με εμένα – και δεν πολυκυκλοφορώ πλέον.
Έτσι λοιπόν… ΛΥΩΝ ΕΡΧΟΜΑΣΤΕ…. Φυσικά και θα υπάρχει ημερολόγιο καταστρώματος και γυρνώντας θα σας πω για τη Λυών και την Γκρενόμπλ, όπως τις είδα εγώ.
Την άλλη βδομάδα λοιπόν.
Τη καλημέρα μου…
ΞΕΧΑΣΑ : Τα χαρτιά από τους γονείς : βεβαιώσεις με θέματα υγείας, – αν υπάρχουν – δηλώσεις αποδοχής για συμμετοχή στην εκδρομή και άλλα. Και αυτά μέσα στο πρόγραμμα. Και εδώ για διευκρινήσεις ρωτάτε.
